Kleurperikelen: drukwerk

Drukwerk heb je in alle soorten en maten, kleuren en geuren. (Jawel, geuren. Steek je neus maar eens in een vers boek en inhaleer diep.) Wat betreft maten ontstaan er meestal niet snel problemen. A4 is tenslotte A4. Simpel.

Met kleuren ligt dat anders. Stel dat je een fullcolour-logo hebt. Dat wordt tijdens het drukken opgebouwd uit vier kleuren: Cyaan (blauw), Magenta (rood, maar eigenlijk meer hardroze), Yellow (dus geel) en Key (de sleutelkleur, vrijwel altijd zwart, vroeger ook wel donkerbruin of -blauw). Bekijk je je gedrukte logo door een loep, dan zul je gekleurde puntjes en vlakken zien, die elkaar overlappen, afhankelijk van de kleur. Van zo dichtbij ziet het er raar uit, maar van normale leesafstand is het jouw logo.

Is je voorraad briefpapier of folders op en laat je nieuwe drukken, dan zou je in het ideale geval geen kleurverschil mogen zien tussen de oude en nieuwe partij. Mits je die oude netjes in het donker bewaard hebt, dan. Anders kan de inkt verbleken en het papier verkleuren. Helaas bestaat het ideale geval niet en zal er altijd iets verschil in kleur zijn, ook binnen een partij drukwerk. Drukkers doen hun uiterste best om dat te voorkomen, door tijdens het drukken te meten. Daar bestaat zeer geavanceerde apparatuur voor.

Heb je een logo in twee kleuren, bijvoorbeeld zwart en rood, dan kan het in offsetdruk met zogenaamde PMS-kleuren gedrukt worden. Je hebt dan maar twee drukkleuren nodig, wat bij grotere oplages prijstechnisch al gauw interessant wordt. Het Pantone Matching System is een systeem met gestandaardiseerde kleuren, waarbij bijvoorbeeld PMS 185 op iedere kleurenwaaier exact dezelfde tint rood is. Handig. Toch kan ook zo’n standaardkleur nog schommelen, omdat de pers de ene keer iets ‘rijker’ afgesteld staat dan de andere, waardoor de kleur iets donkerder wordt. Dus ook dan moet goed gemeten worden.

Sommige PMS-kleuren zijn niet in CMYK te drukken, omdat de opbouw van die vier kleuren nooit het pigment van de PMS-kleur kan benaderen. PMS 021 oranje is zo’n kleur. Hardoranje, dat in CMYK een soort vies oranjebruin wordt. Geen gezicht.

Om het nog een beetje ingewikkelder te maken, heeft de papiersoort waarop gedrukt wordt een duidelijke invloed op het kleurresultaat, zowel bij CMYK als PMS. Glad papier zuigt minder inkt op dan papier met een opener structuur. En als je papier een tintje heeft, bijvoorbeeld lichtgrijs of creme, dan is het logisch dat je logo er ook iets anders uit komt te zien. Wordt je nieuwe folder op een andere papiersoort gedrukt dan de vorige keer, dan ontkom je niet aan kleurverschil ten opzichte van de oude partij. Dolle pret voor de drukker als een huisstijl (visitekaartjes, briefpapier, offertemappen) op verschillende soorten papier en op verschillende persen wordt gedrukt, want dan is het een hele klus om de kleuren hetzelfde te krijgen.

Als je drukwerk laat maken en je hecht grote waarde aan de juiste kleur, dan loont het altijd om in een drukproef op het juiste papier te investeren. Komt het niet zo nauw, dan kun je volstaan met een pdf-proef, die je op je scherm nakijkt.

In het volgende blog ga ik in op de kleurverschillen tussen CMYK en beeldschermen.

 

Leave your comments

Comments

  • No comments found